چرا رژیم سقوط ممی کند دکتر علدی

مقاله احمد علوی در مورد اینکه جرا رژیم سقوط نکرده است؟ فصل اول: چارچوب نظری – چگونه رژیم‌های اقتدارگرا دوام می‌آورند ۱.۱ نظریه گزینش‌گران و رویکرد بقا در رژیم‌های با ائتلاف محدود نظریه گزینش‌گران (Selectorate Theory) که توسط بروس بوئنو د مسکیتا (Bruce Bueno de Mesquita) و همکارانش توسعه یافت، توضیح می‌دهد که در رژیم‌هایی که ائتلاف واقعی قدرت کوچک است، بقای نظام حاکم بیش از آنکه به رضایت عمومی وابسته باشد، به حفظ وفاداری همین ائتلاف الیگارش‌های محدود بستگی دارد. در چنین نظام‌هایی، توزیع رانت به گروهی محدود از نخبگان، هزینهٔ خروج از ائتلاف را بالا می‌برد و در نتیجه احتمال شورش مقامات کاهش می‌یابد. در رژیم ولایی، ائتلاف واقعی قدرت نه کل جامعه و حتی نه کل ساختار دولت، بلکه مجموعه‌ای از نهادهای سرکوب نظیر سپاه، حوزویان سیاسی و شبکه‌های الیگارش‌های اقتصادی وابسته است. همین کوچک بودن ائتلاف حاکم باعث شده که رژیم بتواند با منابع محدود، سرسپردگی الیگارش‌های کلیدی را حفظ کند و از فروپاشی در شرایط بحران جلوگیری نماید. ۱.۲ تاب‌آوری اقتدارگرایانه و نهادسازی موازی مفهوم تاب‌آوری اقتدارگرایانه (Authoritarian Resilience) در مطالعات خاورمیانه توسط پژوهشگرانی چون استیون هایدمن (Steven Heydemann) و دانیل برومبرگ (Daniel Brumberg) مطرح شد. آنان نشان دادند که بسیاری از رژیم‌های اقتدارگرا نه با اصلاحات دموکراتیک، بلکه با بازطراحی نهادی و ایجاد نهادهای موازی توانسته‌اند خود را با فشارهای داخلی و خارجی تطبیق دهند. این رژیم‌ها با توزیع گزینشی منابع، کنترل فضای رسانه‌ای و گسترش دستگاه‌های امنیتی، نوعی سازگاری اقتدارگرایانه ایجاد می‌کنند که به آن‌ها امکان می‌دهد بحران‌ها را بدون تغییر بنیادین در ساختار قدرت پشت سر بگذارند. رژیم ولایی از آغاز دههٔ ۱۳۶۰ به بعد، با ایجاد ارگان‌هایی مانند سپاه پاسداران، بسیج، و مجموعه‌ای از بنیادهای اقتصادی خارج از کنترل دولت، نمونه‌ای کلاسیک از چنین نهادسازی موازی را ارائه کرده است؛ نهادهایی که در زمان بحران می‌توانند مستقل از ساختار رسمی دولت و بدون محدودیت‌های دیوانسالارانه و قانونی عمل کنند و بقای رژیم را حفظ نمایند. ۱.۳ انسجام مقامات کلیدی به‌عنوان مهم‌ترین متغیر جلوگیری از سقوط مطالعات تطبیقی دربارهٔ سقوط رژیم‌ها نشان می‌دهد که مهم‌ترین متغیر پیش‌بینی‌کنندهٔ فروپاشی، نه شدت نارضایتی عمومی، بلکه میزان انسجام یا شکاف در میان مقامات حاکم است. پژوهش‌های باربارا گدس (Barbara Geddes) نشان می‌دهد که رژیم‌هایی که بر ائتلاف‌های نهادمند و شبکه‌های الیگارش‌های سرسپردگی متقابل استوارند، حتی در شرایط بحران شدید نیز دوام بیشتری دارند. در بحران اخیر ایران، نه فرماندهان ارشد سپاه، نه حوزویان بلندپایه و نه مدیران یا کارگزاران کلیدی بوروکراسی نشانه‌ای از جدایی از رژیم بروز ندادند. این انسجام الیگارش‌های موسسات سرکوب، سیاسی و اقتصادی و حوزوی باعث شد که اعتراضات اجتماعی و فشار خارجی نتواند به شکاف در رأس هرم قدرت تبدیل شود و در نتیجه مسیر کلاسیک واژگونی رژیم تاکنون مسدود بماند. https://www.iran-emrooz.net/index.php/politic/more/126630/